Αναζήτηση αυτού του ιστολογίου

Φόρτωση...

Σάββατο, 12 Απριλίου 2014

Λευκή Τρομοκρατία στην περιφέρεια Καρδίτσας

Παραθέτουμε τον απολογισμό του τρομοκρατικού οργίου και των επιθέσεων που εξαπολύθηκαν ενάντια στους αγωνιστές της Εθνικής Αντίστασης και τους δημοκρατικούς πολίτες της περιφέρειας Καρδίτσας στο διάστημα 1945-1946 από τις παρακρατικές συμμορίες της ακροδεξιάς. Στην περίοδο αυτή οι συμμορίες του Σούρλα, του Μπίσδα, του Βουρλάκη και άλλων, με την άμεση εποπτεία των Βρετανών και των ντόπιων κρατικών τους οργάνων, εξαπέλυσαν πογκρόμ ενάντια στο πατριωτικό λαϊκό στοιχείο της περιοχής. Παρακάτω παρουσιάζεται ένας αναφορικός, ελλιπής στην καλύτερη περίπτωση, απολογισμός της δράσης τους. 

Οι αδελφοί Σούρλα και δεξιά ο παρακρατικός Μπίσδας

  • 29-30 Απριλίου 1945: Σημειώνεται τρομοκρατική επίθεση συμμοριών στη Λάρισα. Καταστρέφονται τα γραφεία του ΚΚΕ, του ΕΑΜ και της ΕΠΟΝ. Καίγονται τα γραφεία της εφημερίδας "Αλήθεια" και όλα τα βιβλία της δημοτικής βιβλιοθήκης. Έτσι δίνεται το σύνθημα για την αρχή του τρομοκρατικού οργίου σε όλη την περιφέρεια. Οι συμμορίτες είναι τοπικά μέλη της Οργάνωσης Χ.
  • 30 Απριλίου 1945: Συμμορίτες της ακροδεξιάς παραβιάζουν την λέσχη της ΕΠΟΝ Καρδίτσας, σπάζουν τα έπιπλά της και καίνε το έντυπο υλικό.
  • Μάιος-Ιούνιος 1945: Συχνές συλλήψεις, ξυλοδαρμοί και βασανισμοί πολιτών, ΕΠΟΝιτών και μελών του ΕΑΜ της Καρδίτσας. Τα μαρτύρια λαμβάνουν χώρα στο κτίριο Εθνοφυλακής και Χωροφυλακής Καρδίτσας όπου οι αγωνιστές μεταφέρονται με την απειλή όπλων είτε από τα κρατικά όργανα, είτε από τους παρακρατικούς. 
  • 14 Ιουλίου 1945: Μαζική επιδρομή των ακροδεξιών συμμοριών του Σούρλα και του Βουρλάκη στα χωριά του κάμπου: Παλαμά, Κουτσαρί, Ματαράγκα. Λεηλατούνται πάνω από 30 σπίτια αντιστασιακών και βασανίζονται οι ένοικοι τους, πολλοί μέχρι και αναισθησίας. Στα τραύματά τους υποκύπτουν οι αγωνιστές του ΕΛΑΣ Γεώργιος Χαλκιώτης και Λιάρος Ευάγγελος. 
  • Ιούλιος 1945: Οι συμμορίες του Μόκκα, Θέου και Βόιδαρου διενεργούν επιδρομές στα ορεινά χωριά των Αγράφων. Βασανίζονται δεκάδες αγωνιστές και λεηλατούνται περιουσίες. Ιδιαίτερη προτίμηση δείχνουν στις προίκες των κοριτσιών. Αρπάζονται και πολλά άλογα.
  • Αύγουστος 1945: Επιδρομή μοναρχοφασιστών στο χωριό Σοφάδες. Δεκάδες αγωνιστές της Εθνικής Αντίστασης συλλαμβάνονται μαζικά όσο δουλεύουν στα χωράφια τους. Μεταφέρονται στην πλατεία και βασανίζονται απάνθρωπα. Μια μικρή ομάδα αγωνιστών θα αμυνθεί με δικράνια και τσάπες και θα γλιτώσει. Θα είναι μερικοί από τους πρώτους διωκόμενους αγωνιστές της περιοχής. Επικεφαλής του πογκρόμ είναι ο Σούρλας. Όσο γίνονται τα βασανιστήρια κάθεται στο καφενείο και τρώει λουκούμι και καφέ. Αργότερα θα εκτελέσει τον περαστικό χωρικό Ανδρέα Γκέκα που έτυχε να γυρνά από το χωράφι του. 
  • Φθινόπωρο 1945: Εθνοφύλακες συλλαμβάνουν την Ευαγγελία Κουσάντζα, στέλεχος του ΚΚΕ. Την βασανίζουν μέχρι αναισθησίας και τη μεταφέρουν στο κρατητήριο Καρδίτσας όπου τα μαρτύριά της συνεχίζονται. Οι τοπικές οργανώσεις της πόλης κινητοποιούνται και την σώζουν από βέβαιο θάνατο μεαφέροντάς την στο τοπικό νοσοκομείο. 
  • Σεπτέμβριος 1945: Η συμμορία του Μπίσδα θα λεηλατήσει εκ νέου το χωριό Σοφάδες. Η συμμορία στήνει ενέδρα έξω από το χωριό και συλλαμβάνει όσους δημοκρατικούς και αριστερούς πολίτες πήγαιναν στο παζάρι. Τους βασανίζει απάνθρωπα, του ξυλοκοπεί με στειλιάρια και τους κλέβει τις περιουσίες τους. Οι αρχές του χωριού ειδοποιούνται αλλά αδιαφορούν χαρακτηριστικά. 
  • Οκτώβριος 1945: Η συμμορία του Βουρλάκη επιδράμει στα χωριά στους πρόποδες των Αγράφων. Στο χωριό Χουτένα δολοφονεί τρεις οργανοπαίχτες και βασανίζει δεκάδες αγωνιστές. Δολοφονούνται 4 στελέχη του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ. Στο χωριό Καλλιφώνι συλλαμβάνει μέλη του ΕΑΜ και της τοπικής ΕΠΟΝ τα βασανίζει και δολοφονεί 6 από τους αγωνιστές. Στο χωριό Σέκλιζα, γνωστό για την σχεδόν αθρόα συμμετοχή του στις τάξεις του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ, η συμμορία συγκεντρώνει όλους του κατοίκους στο σχολείο του χωριού και ρίχνει μέσα μια χειροβομβίδα. Με την ναζιστική αυτή μέθοδο σκοτώνεται ένας πολίτης και τραυματίζονται 17. Η συμμορία μετέπειτα διαπόμπευσε τον ιερέα του χωριού ανεβάζοντάς τον σε μουλάρι και κρεμώντας του κουδούνια. 
  • Νοέμβριος 1945: Η συμμορία του Θέου συνέλαβε τους αγωνιστές Θωμά Καραθάνο και Κώστα Γιαννακό έξω από το χωριό Παλιόκαστρο. Ο Καραθάνος ξεκίνησε να φωνάζει και να διαμαρτύρεται και έτσι οι συμμορίτες τον εκτέλεσαν αμέσως. Ο Γιαννακός βασανίστηκε για ώρες με διάφορους τρόπους με αποτέλεσμα να υποκύψει στα τραύματά του μερικές ημέρες μετά. 
  • Noέμβριος 1945: Επιδρομή συμμοριών στο χωριό Κουμάδες Καρδίτσας. Δεκάδες αγωνιστές και δημοκρατικοί πολίτες ξυλοκοπούνται μέχρι αναισθησίας και δεκάδες σπίτια λεηλατόνται. 
  • Δεκέμβριος 1945: Στην Καρδίτσα, μοναρχικές συμμορίες σπάζουν για δεύτερη φορά τα έπιπλα και τα μουσικά όργανα της λέσχης της ΕΠΟΝ. Επίσης καταστρέφουν τις τυπογραφικές εγκαταστάσεις της ΕΑΜικής εφημερίδας "Φωνή της Καρδίτσας" και πετούν τα τυπογραφικά στοιχεία στους υπονόμους. Ξυλοκοπούνται δεκάδες αγωνιστές που απαγάγονται από τα σπίτια τους. 
  • Δεκέμβριος 1945: Χωροφύλακες πυροβολούν ευθαρσώς νέους και νέες που τραγουδούν αντιστασιακά τραγούδια τα βράδια στις συνοικίες Ευαγγελίστρας και Αγίας Παρασκευής. Συλλαμβάνονται 12 νέοι και οδηγούνται στα κρατητήρια όπου βασανίζονται. 
  • Ιανουάριος 1946: Συμμορίτες μπαίνουν στην Καρδίτσα και συλλαμβάνουν την ΕΠΟΝίτισσα Μαρία Ταλιαδούρου. Την βιάζουν μαζικά και την παρατούν στο δρόμο λιπόθυμη.
  • Χειμώνας 1946: Η συμμορία Βουρλάκη επιδράμει στο χωριό Φίλια. Βασανίζει δεκάδες αγωνιστές και καταστρέφει σπίτια και περιουσίες. Επτά αγωνιστές μεταφέρονται σε αφασία στο νοσοκομείο Καρδίτσας, θα ζήσουν μόνο οι τρεις. 
  • Χειμώνας 1946: Χωροφύλακες παραβιάζουν το οικογενειακό άσυλο οικίας στη συνοικία Ευαγγελίστα της Καρδίτσας, όπου γλεντούν νέοι και νέες της ΕΠΟΝ. Οι άνδρες συλλαμβάνονται δήθεν για παράνομη συνεδρίαση και μεταφέρονται στα κρατητήρια όπου βασανίζονται άγρια. 
  • Άνοιξη 1946: Χωροφύλακες παραβιάζουν το οικογενειακό άσυλο στη συνοικία Αγία Παρασκευή Καρδίτσας. Συλλαμβάνουν δύο στελέχη του τοπικού ΕΑΜ τα οποία θέλουν να οδηγήσουν στα κρατητήρια. Οι γείτονες κινητοποιούνται και τους αποσπούν από τα χέρια τους. Ακολουθεί οργάνωση μαχητικής διαδήλωσης. Εκατοντάδες πολίτες της πόλης κινητοποιούνται. Επιθυμούν να φθάσουν στην κεντρική πλατεία και να διαμαρτυρηθούν στην Εισαγγελία και την Διοίκηση Χωροφυλακής. Όταν η διαδήλωση φθάνει στους μύλους του Ψάρρα, απόσπασμα χωροφυλάκων ανοίγει πυρ, τραυματίζει 12 και συλλαμβάνει 40 διαδηλωτές. Οι διαδηλωτές βασανίζονται για δύο 24ωρα. Αργότερα δικάζονται σε ποινές 2-3 μηνών κράτησης. Επειδή οι φυλακές Καρδίτσας ασφυκτιούν ήδη τους στέλνουν στις φυλακές Κασαβέτας. 
  • Άνοιξη 1946: Οι συμμορίτες του Παπακόφα μπαίνουν στην συνοικία Στρατώνα και επιχειρούν να απαγάγουν 4 ΕΑΜίτες. Μια επίκαιρη κινητοποίηση των κατοίκων της περιοχής θα τους απωθήσει και θα βάλει τέρμα στα σχέδιά τους. 
Με χαρά θα προσθέσουμε πληροφορίες αναγνωστών μας

Παρασκευή, 4 Απριλίου 2014

Γερμανοί αντιφασίστες στις τάξεις του ΕΛΑΣ (μέρος Γ)

H διακήρυξη δημοσιεύθηκε σε δύο εφημερίδες του ΕΑΜ και κοινοποιήθηκε στους Γερμανούς στρατιώτες μέσω προκηρύξεων. Η δραστηριότητα της Επιτροπής Ελεύθερη Γερμανία ενθαρρύνθηκε από τον αρχηγό της σοβιετικής στρατιωτικής αποστολής στην ελληνική Αντίσταση Ποπώφ, αλλά συνάντησε, σύμφωνα με τις μεταγενέστερες μαρτυρίες των μελών της, δυσκολίες από την πλευρά της αγγλικής αποστολής.

Το καλοκαίρι του 1944 υπήρχαν περισσότεροι από 600 Γερμανοί αντιφασίστες στις τάξεις του ΕΛΑΣ. ΤΟ 80% από αυτούς υπήρξαν μέλη κάποιας οργάνωσης του γερμανικού εργατικού κινήματος, ορισμένοι είχαν συμμετάσχει στον ισπανικό Εμφύλιο και οι μισοί από αυτούς είχαν περάσει από τις ναζιστικές φυλακές και τα στρατόπεδα συγκέντρωσης. Με την έναρξη της αποχώρησης των Γερμανών από την Ελλάδα αυξήθηκε ο αριθμός των αυτομολησάντων . Οι περισσότεροι έμειναν οργανωμένοι σε μικρές ομάδες και ενταγμένοι σε διαφορετικές μονάδες του ΕΛΑΣ. Η Επιτροπή Ελεύθερη Γερμανία είχε, στην καλύτερη περίπτωση , μόνο έμμεση επαφή μ ε αυτές τις ομάδες. Από τον Σεπτέμβριο του 1944 η επιτροπή προσπάθησε να εντάξει τις δ ι άσπαρτες ομάδες στην οργάνωσή της και να επιβάλει τη γραμμή του λαϊκού μετώπου. Παράλληλα, προσπάθησε να συγκροτήσει αμιγώς γερμανικές εκατονταρχίες. Τελικά συγκροτήθηκαν μια εκατονταρχία στον Βόλο , άλλη μία στη Λάρισα και μια τρίτη, μειωμένης δύναμης, στο Αγρίνιο. Σε αυτή την τελευταία φάση προσχώρησαν και λίγοι αξιωματικοί της Βέρμαχτ . Η απόπειρα να αποκατασταθεί επαφή με τους Γερμανούς του ΕΛΑΣ Πελοποννήσου απέτυχε καθώς ο απεσταλμένος στην επιστροφή του συνελήφθη από τους Άγγλους και χάθηκαν τα ίχνη του.

Μετά την εκκένωση της Λήμνου από τους Γερμανούς ορισμένα τμήματα του τάγματος 999 διατάχθηκαν στη Μακεδονία. Στα μέσα Σεπτεμβρίου συμμετείχαν σε επιχειρήσεις αντιποίνων στην περιοχή της Νιγρίτας. Εκεί αυτομόλησε, εφοδιασμένος με το πιστοποιητικό που του είχε χορηγήσει ο ΕΛΑΣ Λήμνου, ο Αυστριακός Άουγκουστ Πίρκερ. Από τις τάξεις του ΕΛΑΣ πλέον. ο Πίρκερ παρακίνησε να αυτομολήσουν και άλλοι Γερμανοί στρατιώτες, με τους οποίους συγκρότησε μια μαχητική ομάδα 35 ανδρών . Μια λίγο μεγαλύτερη ομάδα Γερμανών μαχητών του ΕΛΑΣ συγκροτήθηκε βόρεια της Θεσσαλονίκης. Και οι δύο αυτές μονάδες ενεπλάκησαν στο πλευρό του ΕΛΑΣ σε συγκρούσεις με τους αποχωρούντες Γερμανούς. Την 1η Νοεμβρίου 1944 πήραν μέρος στη θριαμβευτική είσοδο του ΕΛΑΣ στη Θεσσαλονίκη και τρεις μέρες αργότερα στη μάχη του Κιλκίς μεταξύ του ΕΛΑΣ και των διαφόρων σωμάτων που είχαν συνεργασθεί με τους Γερμανούς. Μετά την απελευθέρωση οι Βρετανοί απαίτησαν να τους παραδοθούν όλοι οι Γερμανοί που βρίσκονταν στον ΕΛΑΣ είτε ως μαχητές είτε ως αιχμάλωτοι. Ο ΕΛΑΣ έθεσε τους Γερμανούς που βρίσκονταν στις τάξεις του μπροστά στο δίλημμα είτε να παραδοθούν στους Άγγλους είτε να οδηγηθούν στα σύνορα και να διαφύγουν στη Γιουγκοσλαβία και τη Βουλγαρία. Από τους Γερμανούς ελασίτες 50 ζήτησαν να προωθηθούν προς την πρώτη κατεύθυνση και 40 προς τη Βουλγαρία , όπου έλπιζαν να έρθουν οε επαφή με τον Κόκκινο Στρατό και να πολεμήσουν από τις τάξεις του εναντίον των Ναζί στη Γερμανία. Τελικά χρησιμοποιήθηκαν ως προπαγανδιστές σε στρατόπεδα Γερμανών αιχμαλώτων στη Βουλγαρία και την Ου κρανία. Ορισμένοι Γερμανοί αυτόμολοι, που πολεμούσαν με τον ΕΛΑΣ κοντά στα ελληνοαλβανικά σύνορα, πέρασαν στην Αλβανία και εντάχθηκαν στον Εθνικοαπελευθερωτικό Στρατό Αλβανίας. ΟΙ περισσότεροι , όμως, επέλεξαν να παραδοθούν στους Βρετανούς, οι οποίοι τους μετέφεραν σε στρατόπεδα αιχμαλώτων στην Αίγυπτο, στα οποία λόγω των πολιτικών τους φρονημάτων κατά κανόνα αντιμετώπισαν χειρότερη μεταχείριση από εκείνη των πρώην αξιωματικών τους.

Συνολικά περί τους χίλιους Γερμανούς στρατιώτες αυτομόλησαν στον ΕΛΑΣ. Γνωρίζουμε ότι περίπου 200 στρατιώτες που  επιχείρησαν να αυτομολήσουν ή αντιτάχθηκαν άλλως πώς στους Ναζί τoυφεκίσθηκαν από τη Βέρμαχτ ή τα SS. Από τους εκτελεσθέντες είναι εξακριβωμένα τα ονόματα περίπου 60 στρατιωτών. Σε αυτά τα θύματα των Ναζί θα πρέπει να προστεθούν και όσοι εκτελέσθηκαν συνοπτικά και εν κρυπτώ στη διάρκεια της Κατοχής είτε από Γερμανούς είτε ακόμη και από Έλληνες συνεργάτες τους.

Γερμανοί αντιφασίστες παρελάυνουν με τον ΕΛΑΣ στη Θεσσαλονίκη